Blerja e një makine nuk përfundon kur paguani çmimin dhe merrni çelësat. Që automjeti të kalojë ligjërisht në emrin tuaj, duhet të kryhet ndryshimi i pronësisë dhe përditësimi i të dhënave në sistemin e DPSHTRR. Ky është hapi që ju mbron si blerës: në dokumente, në regjistër dhe në çdo detyrim që lidhet me makinën.
Për makinat që janë tashmë të regjistruara në Republikën e Shqipërisë, shitësi dhe blerësi ndjekin procedurën e shitblerjes dhe ndryshimit të pronësisë pranë sporteleve të DRSHTRR. Informacioni zyrtar për këtë shërbim gjendet në faqen e DPSHTRR për shitblerjen e mjetit.
Ku bëhet kalimi i pronësisë së makinës?
Procedura kryhet pranë Drejtorisë Rajonale të Shërbimeve të Transportit Rrugor. Kontrata e shitblerjes mund të hartohet te noteri ose pranë sporteleve të DRSHTRR. Nëse kontrata është bërë te noteri, palët vazhdojnë më pas në sportel për ndryshimin e pronësisë dhe për pajisjen e blerësit me lejen e re të qarkullimit.
Para se të firmoset kontrata, makina duhet të jetë aktive në sistem dhe e lirë nga detyrimet. Kjo përfshin detyrimet në DPSHTRR, kamatëvonesat, verifikimet në INTERPOL dhe RBS. Për blerësin, ky është një nga kontrollet më të rëndësishme: mos u mbështetni vetëm te deklarata e shitësit, por kërkoni që verifikimet të bëhen zyrtarisht.
Afati pas blerjes: pse 30 ditët janë të rëndësishme
Blerësi duhet të bëjë ndryshimin e pronësisë dhe përditësimin e të dhënave në sistem brenda 30 ditëve. Nëse ky afat kalohet, mund të aplikohen gjoba. Sipas informacionit zyrtar të DPSHTRR, gjoba është 10,000 lekë për vonesë mbi 30 deri në 90 ditë, 20,000 lekë për vonesë mbi 90 ditë deri në 1 vit dhe 40,000 lekë për vonesë mbi 1 vit.
Kjo do të thotë se blerësi nuk duhet ta shtyjë procedurën pas pagesës. Derisa makina të kalojë në emrin tuaj në sistem, mund të krijohen probleme me detyrimet, gjobat, siguracionin dhe përgjegjësinë për përdorimin e automjetit.
Dokumentet që duhen për regjistrimin ose ndryshimin e pronësisë
Dokumentet mund të ndryshojnë sipas rastit, por për një makinë të përdorur zakonisht kërkohen dokument identifikimi, dokumenti i fitimit të pronësisë, dokumentet e mjetit, të dhënat teknike, kontrata e sigurimit dhe, kur makina është blerë në Shqipëri, konfirmimi RBS. DPSHTRR ka një faqe të veçantë për regjistrimin e mjetit të përdorur, ku listohen dokumentet bazë dhe tarifat për këtë kategori.
dokument identifikimi i shitësit dhe blerësit;
kontrata e shitblerjes ose dokument tjetër që provon fitimin e pronësisë;
leja e qarkullimit dhe dokumentet e tjera të mjetit;
certifikata e vlefshme e kontrollit teknik, kur kërkohet;
kontrata e sigurimit të mjetit;
konfirmimi RBS për mjetet e blera në Shqipëri;
autorizim ose prokurë e posaçme, nëse veprimet kryhen nga një person që nuk është pronari.
Hapat kryesorë të procesit
Kontrolloni dokumentet e makinës. Të dhënat në lejen e qarkullimit dhe në dokumentet teknike duhet të përputhen me makinën reale: marka, modeli, targa, numri i shasisë dhe të dhënat kryesore teknike.
Verifikoni detyrimet. Para pagesës finale, sigurohuni që makina të mos ketë detyrime të papaguara, kufizime ose probleme në DPSHTRR, INTERPOL dhe RBS.
Hartoni kontratën e shitblerjes. Kontrata mund të bëhet te noteri ose në sportelet e DRSHTRR.
Kryeni ndryshimin e pronësisë. Pas kontratës, specialisti i regjistrimit përfundon procedurën dhe lëshon lejen e re të qarkullimit për blerësin.
Ruani dokumentet. Mbani kopje të kontratës, pagesave, lejes së re të qarkullimit, siguracionit dhe dokumenteve të tjera që lidhen me blerjen.
Tarifat që duhet të dini
Tarifat zyrtare varen nga shërbimi konkret. Për shitblerjen e mjetit, DPSHTRR publikon disa tarifa bazë: kontrata e shitblerjes në DRSHTRR kushton 1,500 lekë, vërtetimi RBS 1,400 lekë dhe leja e re e qarkullimit për blerësin 2,500 lekë. Mund të ketë edhe tarifa shtesë, për shembull për transferimin e dosjes, leje qarkullimi provizore ose targa të reja.
Shërbimi | Tarifa zyrtare |
|---|---|
Kontrata e shitblerjes në DRSHTRR | 1,500 lekë |
Vërtetim RBS | 1,400 lekë |
Leje e re qarkullimi për blerësin | 2,500 lekë |
Transferimi i dosjes së mjetit pranë Drejtorisë Rajonale | 1,000 lekë |
Leje qarkullimi provizore | 1,000 lekë |
Targa të reja për automjet, nëse kërkohen | 4,000 lekë |
Targë për motomjet, nëse kërkohet | 2,000 lekë |
Çfarë duhet të kontrolloni që të mos mashtroheni
Gabimi më i madh është pagesa e plotë para verifikimeve. Para se të mbyllni marrëveshjen, kontrolloni nëse personi që shet makinën është pronari real ose ka autorizim të vlefshëm. Numri i shasisë në makinë duhet të jetë i njëjtë me atë në dokumente. Targa, leja e qarkullimit, certifikata e kontrollit teknik dhe kontrata duhet të përputhen me njëra-tjetrën.
Kujdes edhe me kilometrazhin. DPSHTRR ka njoftuar se leximi i odometrit përfshihet në certifikatën e kontrollit teknik, për të dokumentuar kilometrazhin dhe për të dekurajuar spekulimet në treg. Më shumë informacion gjendet në njoftimin zyrtar për leximin e odometrit në certifikatën e kontrollit teknik.
Sinjale rreziku gjatë blerjes së makinës
shitësi kërkon pagesë të plotë para verifikimit të dokumenteve;
emri i shitësit nuk përputhet me pronarin në dokumente;
numri i shasisë në makinë nuk lexohet qartë ose nuk përputhet me dokumentet;
makina ka detyrime të papaguara ose procesi bllokohet nga verifikimet;
shitësi nuk pranon të shkojë në DRSHTRR ose te noteri;
kilometrazhi duket i dyshimtë krahasuar me gjendjen e makinës;
ka ndryshime teknike, ngjyrë, pajisje ose modifikime që nuk pasqyrohen në dokumente.
Çfarë duhet të dijë edhe shitësi
Edhe shitësi ka interes që ndryshimi i pronësisë të kryhet sa më shpejt. Nëse makina vazhdon të jetë e regjistruar në emrin e shitësit, detyrimet që lidhen me mjetin mund të mbeten ende në emrin e tij. Për këtë arsye, shitësi nuk duhet të mjaftohet vetëm me marrjen e pagesës dhe dorëzimin e makinës, por duhet të sigurohet që procesi të përfundojë zyrtarisht.
Lista e kontrollit para se të paguani
Kontrolli | Pse është i rëndësishëm |
|---|---|
Identiteti i shitësit | Konfirmon se personi ka të drejtë të shesë makinën |
Leja e qarkullimit | Tregon të dhënat kryesore të automjetit |
Numri i shasisë | Mbron nga mospërputhjet ose dokumentet e dyshimta |
Detyrimet në DPSHTRR | Parandalon bllokimin e procedurës për taksa ose gjoba të papaguara |
RBS | Ndihmon të kuptohet nëse ka barrë ose kufizime mbi mjetin |
Kontrolli teknik dhe odometri | Ndihmon në vlerësimin e gjendjes reale dhe historikut të makinës |
Sigurimi i mjetit | Është i nevojshëm për qarkullim dhe për përdorim të rregullt të makinës |
Përfundim
Mënyra më e sigurt për të blerë një makinë në Shqipëri është të mos e ndani pagesën nga procedura zyrtare. Kontrolloni dokumentet, verifikoni detyrimet, hartoni kontratën në mënyrë të rregullt dhe përfundoni ndryshimin e pronësisë brenda afatit. Makina konsiderohet realisht e sigurt për blerësin vetëm kur të dhënat janë përditësuar në sistem dhe leja e re e qarkullimit është në emrin e tij.
